Yük Asansörleri

Katlar arasında yük taşıma

Yük asansörü, insan taşımak için değil yalnız yük taşımak için tasarlanan asansördür. Kabin, kumanda ve güvenlik donanımı buna göre farklılaşır. İmalat tesislerinde, depolarda, marketlerde ve atölyelerde katlar arasındaki malzeme akışını taşır.

İki ana sistem vardır. Hidrolik olanda kabin, bir silindir ve hidrolik ünite ile hareket eder; düşük kat sayılarında sade ve dayanıklıdır, makine dairesi küçük bir alana sığar. Halatlı olanda kabin halat ve karşı ağırlıkla dengelenir; yüksek kat sayılarında ve uzun yollarda daha uygundur.

Projelendirme kuyu ölçüsüyle başlar. Kuyu genişliği ve derinliği kabin boyutunu, kabin boyutu da taşınabilecek yükün fiziksel sınırını belirler. Kat sayısı, durak yükseklikleri, kapı tipi ve yükün nasıl yükleneceği — elle mi, transpaletle mi, forkliftle mi — baştan netleşmelidir.

Kabin ölçüsü belirlenirken taşınacak en büyük parçanın değil, yükleme şeklinin ölçüsü esas alınır. Transpaletle yükleme yapılacaksa transpaletin dönüş alanı, forkliftle yapılacaksa çatalın giriş derinliği kabin boyutunu belirler. Bu ayrıntı baştan atlanırsa asansör çalışır ama kullanılamaz.

Kuyu hazırlığı projenin en çok atlanan kısmıdır. Kuyu dibinde bir çukur derinliği, en üst katta ise kabinin üstünde belirli bir boşluk gerekir. Bu ölçüler baştan planlanmazsa ya en alt kata inilemez ya en üst kata çıkılamaz; sonradan düzeltmek beton işi demektir.

Kapı tipi yükleme şeklini belirler. Giyotin kapı yer kaplamaz ve geniş açıklık verir; çift kanat kapı basit ve ekonomiktir. Forkliftle yükleme yapılacaksa kapı açıklığının çatal ve yük genişliğini rahatça geçirmesi gerekir.

Kumanda tarafında hangi kattan kimin çağırabileceği de düşünülmelidir. Bazı tesislerde asansörün yalnız yetkili personel tarafından kullanılması istenir; bu durumda anahtarlı kumanda ya da yetkilendirme düzeni eklenir.